Zo vind je een psycholoog die bij je past

Een psycholoog kiezen lijkt soms verdacht veel op daten. Je zoekt iemand die je vertrouwt, bij wie je jezelf kunt zijn en van wie je denkt: met jou durf ik dit wel aan. En jij kiest niet alleen je psycholoog. Diegene kiest óók voor jou.

Niet altijd een schot in de roos 
Een goede psycholoog hoeft niet iemand te zijn met wie je na vijf minuten denkt: zullen we anders ook gewoon een keer wijn gaan drinken? Sterker nog: die persoonlijke klik is helemaal niet het belangrijkste. Psycholoog en relatietherapeut Vanessa Lamsvelt ziet dat ook in haar praktijk: ‘Een persoonlijke klik zoals je die met vrienden hebt, is zeker geen must. Soms kan het zelfs extra goed werken als je op persoonlijk vlak heel anders bent dan je therapeut. Iemand die anders in het leven staat dan jij, gaat soms minder snel mee in wat voor jou vanzelfsprekend is en stelt daardoor andere vragen. Wat wel heel belangrijk is dat je gehoord en begrepen voelt. Dat is essentieel in een werkrelatie met een therapeut.

Er is veel onderzoek gedaan naar die therapeutische alliantie. Daaruit blijkt dat een goede werkrelatie minstens zo belangrijk is voor het resultaat als de therapievorm die je kiest.’

Op de juiste plek belanden
Een intake is geen sollicitatie waarbij alleen jij beoordeelt of de psycholoog door mag naar de volgende ronde. De behandelaar kijkt óók: kan ik deze persoon binnen mijn expertise en setting goed helpen? Misschien past jouw hulpvraag niet bij diens specialisatie. Of zijn je klachten zo complex dat intensievere zorg beter aansluit. Lamsvelt herkent dat uit haar eigen praktijk. ‘Voor mij als therapeut is het natuurlijk heel belangrijk dat iemand op de juiste plek terecht komt.' Als een hulpvraag niet binnen haar specialisme valt, verwijst ze door naar een collega die daar wel gespecialiseerd in is. 

Geen liefde op het eerste gezicht 
Er bestaat een hardnekkig idee dat je na één gesprek meteen moet weten of je psycholoog ‘de ware’ is. Therapie is alleen geen blind date waarbij je na afloop naar links of rechts swipet. Je veilig en serieus genomen voelen is belangrijk, maar dat betekent niet dat elk gesprek prettig hoeft te zijn. Een psycholoog kan iets zeggen waar je het totaal niet mee eens bent of precies op een zere plek drukken. Juist zo’n ongemakkelijk moment kan je verder helpen. Belangrijk is wel dat er ruimte is om te bespreken wat er schuurt en, als dat nodig is, iets aan de samenwerking te veranderen. ‘Feedback is in mijn therapie een heel belangrijk element,’ zegt Lamsvelt. ‘Het is belangrijk om te blijven checken bij je cliënt: hebben we het over hetgeen waarover het moet gaan? Voel je je gehoord en gerespecteerd? Voel je je veilig hier?’ Ook wanneer de therapie niet lijkt te werken, vindt ze het belangrijk om dat samen te bespreken. 

Zelf nieuwsgierig zijn 
Je hoeft tijdens een eerste gesprek niet alleen af te wachten wat de psycholoog van jou wil weten. Je kunt zelf ook vragen stellen. Bijvoorbeeld: 'Hoe werkt deze behandeling? Hoe ziet een traject eruit? En heeft de psycholoog ervaring met jouw problematiek?’ Zegt Lamsvelt. ‘En ook vraag ik de cliënt: ‘Als deze therapie succesvol is, hoe ga jij dat zelf merken over een paar weken of een paar maanden?’ Dat vind ik enorm waardevol.’

En ook zegt ze: ‘Als je de mogelijkheid hebt, kun je ook met meerdere psychologen kennismaken. Hoe gemotiveerder je begint aan een traject of een behandeling, hoe groter de kans is dat het tot een succes leidt. En als je met meerdere therapeuten gesprekken hebt gehad, dan kies je vaak heel bewust voor iemand. Dat kan veel vertrouwen geven, wat weer een positief effect op de behandeling kan hebben,' vertelt ze.